Kan ik procederen over de as(bestemming) zonder instemming van mijn bewindvoerder?

In mijn eerdere blog ben ik ingegaan op vier belangrijke vragen omtrent de wet op de lijkbezorging. Onlangs heeft de Rechtbank Oost-Brabant een belangrijke uitspraak gedaan die uitkomst biedt aan mensen wiens vermogen onder bewind is gesteld, maar waarvan de bewindvoerder niet instemt met het voeren van een procedure over de bestemming van de de as van een overleden dierbare.

De feiten
De zaak waarover de Rechtbank Oost-Brabant moest oordelen, betrof een trieste zaak. De onder bewind gestelde rechthebbende was de biologische moeder van de overleden jongen. Deze jongen is op vijfjarige leeftijd, tezamen met zijn broertje, onder toezicht gesteld en in een gezinshuis geplaatst. Twee jaar later werden de ouders uit de ouderlijke macht ontheven en is de jongen opgevangen in een pleeggezin. Vanaf zijn dertiende levensjaar verblijft de jongen in twee verschillende instellingen. Weer twee jaar later, op vijftienjarige leeftijd, overlijdt hij na betrokken te zijn geweest bij een verkeersongeval.

Na het overlijden van de tiener ontstaat er een geschil omtrent de bestemming van zijn as. In mijn eerdere blog heb ik reeds antwoord gegeven op de vraag wie de crematie mag regelen en wie een bestemming mag geven aan de as van een overledene. In casu wilde de biologische moeder een klein deel van de as van de jongen hebben om in een ashangertje te bewaren. Dit zou haar helpen bij het verwerken van dit enorme verlies. Het vermogen van de biologische moeder stond echter onder bewind, maar de bewindvoerder was niet in de dagvaarding meegenomen als formele procespartij. En dus moest de vraag worden beantwoord of de biologische moeder wel ontvankelijk was in haar vordering tot afgifte van de as, of dat haar vordering door de Rechtbank Oost-Brabant niet eens inhoudelijk zou worden bekeken.

Het oordeel van de rechter
De Rechtbank Oost-Brabant overwoog allereerst dat de bewindvoerder bij de vervulling van zijn of haar taak tijdens het bewind de rechthebbende in rechte vertegenwoordigt. Daarbij treedt de bewindvoerder als formele procespartij op ten behoeve van de rechthebbende. Een bewind strekt zich uit over de goederen die aan de rechthebbende (zullen) toebehoren, zulks ter bescherming van de vermogensrechtelijke belangen van de betreffende rechthebbende.

Voorts overwoog de Rechtbank Oost-Brabant dat de as van een overledene geen goed is dat aan een onder bewind gestelde rechthebbende toebehoort of kan toebehoren. Derhalve valt de as van een overledene niet onder de reikwijdte van het over het vermogen ingestelde bewind. Dat de biologische moeder in casu tevens dwangsommen had gevorderd en er sprake kon zijn van een proceskostenveroordeling, deed hieraan naar het oordeel van de Rechtbank Oost-Brabant niets af. Volgens de Rechtbank Oost-Brabant konden deze vorderingen de vermogensrechtelijke belangen van de moeder wel raken, maar gaat het bij de vordering om afgifte van de as van een overledene om een vorderingen die van dusdanig persoonlijke aard is dat de afweging om die vordering in te stellen niet afhankelijk mag zijn van de medewerking van de bewindvoerder om in rechte op te treden.

De moeder kreeg het derhalve voor elkaar dat de Rechtbank Oost-Brabant inhoudelijk naar haar vorderingen zou kijken, maar dit mocht haar uiteindelijk niet baten. Zoals u in mijn eerdere blog heeft kunnen lezen, dient er een bestemming aan de as te worden gegeven die in overeenstemming is met de laatste wens van de overledene of, bij gebrek aan kennis hieraan, met de vermoedelijke laatste wens van de overledene. Nu niet is komen vast te staan dat het de (vermoedelijke) laatste wens van de overleden jongen was dat zijn biologische moeder een deel van zijn as zou verkrijgen, heeft de Rechtbank Oost-Brabant deze vordering van de moeder alsnog afgewezen.

Conclusie
Indien uw vermogen onder bewind is gesteld, mag u alsnog procederen over de bestemming van de as van een dierbare overledene. U bent daarvoor niet afhankelijk van de medewerking van uw bewindvoerder om namens u in rechte op te treden. Wel blijft de rechter gebonden aan de criteria van de (vermoedelijke) laatste wens van de overledene.

Heeft u vragen over as(bestemming) of de wet op de lijkbezorging in het algemeen? Neemt u dan gerust vrijblijvend contact op met mr. Lok. Dit kan telefonisch via 079 – 320 33 66 of rechtstreeks per e-mail via llok@bosvanderburg.nl.